Για ένα βαλάντιο αδειανό… ή ο σουρεαλισμός στη λεξικογραφία

 

Το Ορθογραφικό Λεξικό στη σελ. 137 υιοθετεί (με μισή καρδιά, θα έλεγα) τη γραφή «βαλάντιο», αλλά δεν παραλείπει να τονίσει ότι η ετυμολογική ορθογραφία (δική μου η έμφαση) είναι «βαλλάντιο». Και εξηγεί σε πλαίσιο:

 

βαλάντιο ή βαλλάντιο; Σύμφωνα με την ετυμολογία, η γραφή βαλλάντιον (με δύο –λ–) είναι ήδη αρχαία, συνεπώς θα ήταν προτιμότερη. Η σχολική ορθογραφία, ωστόσο, προκρίνει την απλοποιημένη γραφή βαλάντιο.

 

Βέβαια, στη σημερινή χρήση, η υπεροχή του απλοποιημένου τύπου είναι συντριπτική, σχεδόν 50:1. Το γκουγκλ δίνει 10.800 ανευρέσεις για το βαλάντιο και 60 μόνο για το βαλλάντιο.

 

Αλλά τι σημασία έχει η πλέμπα, το αμαθές πλήθος, όταν έχουμε με το μέρος μας τους αρχαίους και την ετυμολογία; Τους έχουμε όμως με το μέρος μας τους αρχαίους ή μήπως μήδισαν και δαύτοι; Πάμε στα κιτάπια ή μάλλον στο TLG. Και εκεί θα βρούμε, θα το μαντέψατε, ότι και ο τύπος βαλάντιο είναι αρχαίος, πράγμα που μας κρύβει το λεξικό, και ότι (θα το μαντέψατε κι αυτό, ασφαλώς) συχνότερος τύπος με αναλογία περίπου 3 προς 1, είναι το βαλάντιο.

 

Ναι, θα μου πείτε, αλλά έχουμε με το μέρος μας την ετυμολογία. Ναι; Ποια είναι η ετυμολογία; Το Ορθογραφικό Λεξικό λέει ότι η ετυμολογική γραφή είναι βαλλάντιον, αλλά δεν αναφέρει την ετυμολογία. Περίεργο δεν είναι; Ας πάμε στο Μεγάλο Λεξικό. Λήμμα βαλλάντιο…. ετυμολογία: Αγνώστου ετύμου!!

 

Ναι, σωστά διαβάσατε! Το λεξικό κατασκευάζει σκορδαλιά χωρίς σκόρδο, παναπεί βρίσκει ετυμολογικά ορθή γραφή σε μια λέξη… αγνώστου ετύμου! Δεν πρόκειται για έξοχο παράδειγμα σουρεαλιστικής λεξικογραφίας;

 

 

 

 

Επιστροφή στα Ορθογραφικά Μεζεδάκια