Ο κακός ο ευπρεπιστής στη λεζάντα φαίνεται

 

Έχω ξαναγράψει για περιπτώσεις όπου σε κείμενα εφημερίδων, οι λεζάντες ή οι τίτλοι παρουσιάζουν γραμματικούς τύπους σαφώς πιο ευπρεπισμένους απ' ό,τι το κυρίως κείμενο· καμιά φορά όμως, ο υπεύθυνος ύλης το παρακάνει στον ευπρεπιστικό του οίστρο. Παράδειγμα, στο σημερινό (31.3.2008) ρεπορτάζ στην Ελευθεροτυπία, όπου η ανταπόκριση του Δ. Δήμα (η οποία είναι ήδη γεμάτη καθαρευουσιανιές) κοσμείται με φωτογραφία του αμερικανού πρέσβη στο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, γεγονός το οποίο, σύμφωνα με τον υλατζή που έβαλε τη λεζάντα, «επιδέχεται νέων ερμηνειών».

 

Όμως, αγαπητέ μου ευπρεπιστή, αναρωτιέμαι: δεν σου φαινόταν αρκετά ευγενές και λόγιο το «επιδέχεται νέες ερμηνείες»; Το πέρασες για μαλλιαρό; Για αργκό του λιμανιού; Ήθελες να το κάνεις ακόμα πιο τρισχιλιετές; Μια τρύπα στο νερό έκανες φίλτατε!

 

Από την κλασική αρχαιότητα, το ρήμα ‘επιδέχεται’ δεν… επιδέχεται σύνταξη σε γενική, αγαπητέ. Ο Δημοσθένης λέει πάσαν επιδέχεται κατηγορίαν, τα εναντία επιδέχεται ο Αριστοτέλης, ψόγον επιδέχεται βρίσκουμε στους μύθους Αισώπου. Πάμε στους χριστιανούς πατέρες: λύσιν ουκ επιδέχεται ο Γρηγόριος Νύσσης, ουδεμίαν προσθήκην επιδέχεται ο Βασίλειος, τέλος ουκ επιδέχεται ο Χρυσόστομος. Πάμε πιο πέρα, στους μεταγενέστερους βυζαντινούς: ούτε τομήν επιδέχεται ο Φώτιος, άλλον ορισμόν επιδέχεται ο Ψελλός, αγών πρόφασιν ουκ επιδέχεται ο Γρηγόριος Κύπριος ο παροιμιογράφος.

 

Έπρεπε να φτάσουμε στον εικοστό πρώτο αιώνα, να έρθουν οι γενικομανείς νεοκαθαρευουσιάνοι και να φορέσουν γενική όχι μόνο στο ‘επιδέχομαι’, αλλά και στο ‘αποποιούμαι’, στο ‘μετέρχομαι’, και σ’ ένα σωρό άλλα ρήματα που πρώτη φορά στον μακραίωνο βίο τους πάθανε τέτοιο χουνέρι. Πραγματικά ανεπίδεκτοι…

Επιστροφή στο Κοτσανολόγιο