Το κείμενο αυτό, πρωτοδημοσιεύτηκε, με τίτλο «Επίλογος: Πολυτονικό το 2007;» στο βιβλίο μου "Γλώσσα μετ' εμποδίων" που κυκλοφορεί από τον Οκτώβρη του 2007 από τις Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου. Περισσότερα για το βιβλίο μου αυτό, μπορείτε να διαβάσετε εδώ. Εδώ το αναδημοσιεύω με επικαιροποιημένο τίτλο και κάποιες δευτερεύουσες αλλαγές.

 

 

Πολυτονικό το 2008;

 

Μπορούμε σήμερα να γράψουμε πολυτονικό; Τεχνικά έχουμε απολύτως τη δυνατότητα. Όπως όμως έχω γράψει και στο βιβλίο μου «Γλώσσα μετ’ εμποδίων», και οι περισσότεροι οπαδοί του πολυτονικού δεν γράφουν σε πολυτονικό. Γιατί άραγε;

Η προφανής απάντηση είναι ότι ελάχιστοι πια θυμούνται τους κανόνες του πολυτονικού (Και ποιους κανόνες άραγε; Τους ολικής αλέσεως ή τους λάιτ; ‘Γλώσσα’ με οξεία όπως τη θέλει το απλοποιημένο πολυτονικό που προβάλλουν πολλοί ή με περισπωμένη όπως θέλουν οι παλιότεροι;) Αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Ίσως πιο βασικό είναι ότι πριν από τριάντα χρόνια, ακόμα και οι επαγγελματίες γραφιάδες έγραφαν κυρίως με το χέρι και για τη δακτυλογράφηση υπήρχαν επαγγελματίες δακτυλογράφοι. Σήμερα γράφουμε κυρίως σε επεξεργαστές κειμένου. Όμως, η πολυτονική πληκτρολόγηση είναι απαγορευτικά χρονοβόρα σε μια εποχή που το γράψιμο έχει εκδημοκρατιστεί και γίνεται όχι από επαγγελματίες δακτυλογράφους αλλά απ’ τον καθένα που γράφει! 

Είναι κοινό μυστικό ότι στη μεγάλη τους πλειοψηφία τα πολυτονικά κείμενα που βλέπει κανείς στο Διαδίκτυο έχουν γραφτεί σε μονοτονικό και έχουν εκ των υστέρων φορέσει δασείες και περισπωμένες με κάποιον «αυτόματο πολυτονιστή», ένα πρόγραμμα υπολογιστή! Θα μου πείτε, πώς το ξέρω. Υπάρχουν ορισμένα χαρακτηριστικά σημάδια. Αν δείτε αναφορικό «που» γραμμένο με περισπωμένη ή εγκλιτικό περισπώμενο, αυτό είναι άλάθευτο σημάδι ότι δούλεψε αυτόματος πολυτονιστής, δηλαδή ότι ο συντάκτης του κειμένου το έγραψε σε μονοτονικό και ύστερα το «πέρασε» από τον πολυτονιστή. Κι επειδή ο πολυτονιστής είναι πρόγραμμα, άρα έχει περιορισμένη ή εν πάση περιπτώσει διαφορετική νοημοσύνη, κάνει λάθη τρανταχτά που κανείς άνθρωπος δεν θα έκανε (ενώ αποφεύγει όλα τα «ανθρώπινα» λάθη).

Κοιτάζω, για παράδειγμα, στον δικτυακό τόπο Αντίβαρο (antibaro.gr), το πολυτονικό κείμενο συλλογής υπογραφών για το βιβλίο Ιστορίας της ΣΤ’ Δημοτικού,  και βρίσκω ένα σωρό λάθη που φωνάζουν από μακριά ότι είναι δουλειά του πολυτονιστή, διότι βέβαια κανείς άνθρωπος δεν θα έγραφε «η ερώτηση πο ακολουθεί» ή «ο βασιλιάς μᾶς ποτέ δεν παραδόθηκε» ή (αμέσως μετά!) «η φρουρά τοῦ πολεμά ακόμη»· σε αντίστροφο παράδειγμα, βλέπουμε «διεκδικήσεις Βουλγάρων έναντί της Μακεδονίας», ενώ βέβαια αν το κείμενο το είχε επιμεληθεί ανθρώπινο (πολυτονιάτικο) χέρι θα έβαζε περισπωμένη στο ‘της’. Περισπωμένη παίρνει και το «Μολν λαβέ» στο ίδιο κείμενο, προφανώς επειδή το αυτόματο πρόγραμμα χρησιμοποιεί κάποιους γενικούς κανόνες που αναγνωρίζουν λαθεμένα σαν γενική πληθυντικού το ‘μολών’.

Πράγμα που δείχνει ότι για τους ίδιους τους πολυτονιστές το πολυτονικό είναι ένα σκέτο φετίχ, ένα στολίδι συμβολικό, που μπαίνει όχι για να εξυπηρετήσει ανάγκες της γλώσσας αλλά για να δηλώσει πολιτική θέση, όπως άλλωστε συμβολικά και επιλεκτικά χρησιμοποιούνται από άλλους κάποια στοιχεία της καθαρεύουσας, θέμα στο οποίο έχω αφιερώσει πολλά κομμάτια στο Κοτσανολόγιο.

 

 

 

Επιστροφή στην Καταίρεση